1. Amoni axetat là gì?
- Amoni axetat, hay còn được biết đến với tên gọi theo danh pháp IUPAC là amoni ethanoat, là một hợp chất hóa học sở hữu công thức phân tử là CH3COONH4.
- Trong dung dịch dịch nước, hợp chất này còn được gọi với cái tên quen thuộc là rượu Mindererus, được tạo thành từ phản ứng giữa amoniac và axit axetic. Nó được sử dụng làm hệ đệm và chất xúc tác cho nhiều phản ứng,...
2. Tính chất của Amoni axetat là gì?
a. Tính chất vật lí
- Amoni axetat tồn tại ở dạng chất rắn tinh thể màu trắng, có mùi nhẹ hơi chua và đặc tính hút ẩm mạnh. Nhiệt độ của nó được điều chỉnh là 113 độ C.
* Độ hòa tan trong nước: Nó hòa tan nhiều trong nước và mật độ của nó trong chất đốt này là 1,17g/mL -1. Độ tan trong nước của chất này trong nước tăng khi tăng nhiệt độ. Lấy ví dụ: 143 g/100mL ở 20°C, 533 g/100mL ở 80°C.
* Độ hòa tan trong các chất khác: Hợp chất thậm chí còn có khả năng hòa tan amoniac, axeton và rượu. Nó hòa tan ít trong metanol với độ hòa tan tương ứng là 7,89g/100mL ở 15°C và 131,24 g/100g ở 94,2°C. Độ hòa tan dimethylformamid là 0,1g/100g.
b. Tính chất hóa học của Amoni axetat
- Bản chất của amoni axetat là sản phẩm kết hợp giữa một axit yếu (axit axetic) và một bazơ yếu (amoniac).. Vì vậy, có thể phản ứng với baze mạnh và acid mạnh như:
CH2COONH4 + HCl → CH2COOH + NH4Cl
3. Amoni axetat được điều chế bằng những phương pháp nào?
- Trung hòa axit axetic bằng amoni cacbonat:
+ Phương trình phản ứng: 2CH₃COOH + (NH₄)₂CO₃ → 2CH₃COONH₄ + H₂O + CO₂
* Cách tiến hành:
- Hòa tan amoni cacbonat vào nước, sau đó thêm từ từ axit axetic cho đến khi dung dịch đạt ngưỡng trung tính. Cuối cùng, tiến hành cô đặc dung dịch để tách lấy tinh thể CH₃COONH₄.
- Bão hòa axit axetic bằng amoniac:
+ Phương trình phản ứng: CH₃COOH + NH₃ → CH₃COONH₄
* Cách tiến hành:
- Khí amoniac được dẫn trực tiếp vào dung dịch axit axetic đến khi dung dịch đạt độ pH khoảng 7, quá trình dừng lại và thực hiện cô đặc để thu sản phẩm ở dạng tinh thể CH₃COONH₄.
4. Ứng dụng của Amoni axetat trong thực tiễn
- Trong công nghiệp
+ Sản xuất axit axetic: Thông qua quá trình nhiệt phân, hợp chất này là nguyên liệu trung gian để điều chế axit axetic tinh khiết.
+ Dệt nhuộm: Đóng vai trò là chất hỗ trợ axit hóa vải, giúp màu nhuộm bám chặt hơn và tăng độ bền màu cho sợi vải.
+ Công nghiệp thực phẩm: Amoni axetat được sử dụng làm chất điều chỉnh độ chua, đồng thời là nguồn cung cấp nitơ giúp vi sinh vật phát triển trong quá trình lên men thực phẩm.
- Trong phòng thí nghiệm
+ Chất đệm: Amoni axetat là một chất đệm phổ biến trong phân tích hóa học, sinh học, và y học. Nó có khả năng duy trì sự ổn định của pH trong một khoảng rộng.
+ Chất xúc tác:Hỗ trợ thúc đẩy các phản ứng hữu cơ, điển hình như phản ứng ngưng tụ Knoevenagel.
- Các ứng dụng khác
- Nông nghiệp: Cung cấp nguồn đạm (nitơ) cho cây trồng và là tác nhân quan trọng trong việc xác định dung tích trao đổi cation (CEC) của đất.
- Amoni axetat được sử dụng trong một số loại thuốc, ví dụ như thuốc lợi tiểu.