1. Canxi sunphat là gì?
- Canxi sunfat là một loại muối vô cơ có công thức hóa học là CaSO₄. Nó tồn tại ở một số dạng ngậm nước ; trạng thái khan (được gọi là anhydrit ) là một chất rắn kết tinh màu trắng thường được tìm thấy trong các mỏ muối bay hơi .
2. Tính chất lý hóa của Canxi sunphat là gì?
a. Tính chất vật lý
- Tồn tại dưới dạng chất rắn màu trắng, có tính hút ẩm mạnh. Khi trộn vào nước tạo ra thể vữa lỏng có kết cấu mạnh và đông cứng.
- Phân tử khối: 136,142 g/mol đối với dạng khan.
- Khối lượng riêng: 2,96 g/cm3.
- Nhiệt độ nóng chảy: 1460 độ C.
- CaSO4 có kết tủa không? Trong phản ứng hóa học, nó được coi là chất kết tủa do rất ít tan trong nước chỉ khoảng 0,24 g/100ml tại 20 độ C.
b. Tính chất hóa học
- Phản ứng với bazơ:
Ba(OH)2 + CaSO4 ⟶ Ca(OH)2 + BaSO4 (kết tủa).
- Tác dụng với muối khác
Na2CO3 + CaSO4 ⟶ CaCO3(kết tủa) + Na2SO4
3CaSO4 + 2Na3PO4 → Ca3(PO4)2 + 3Na2SO4
* Để các phản ứng trên xảy ra phải thỏa mãn điều kiện sản phẩm tạo thành phải tạo ra ít nhất 1 chất kết tủa.
- Trong điều kiện nhiệt độ 600-800 độ C, nó có thể phản ứng với cacbon monoxit theo phương trình sau:
4CO + CaSO4 ⟶ 4CO2 + CaS
- Tác dụng với axit để tạo ra muối:
H2SO4 + CaSO4 ⟶ Ca(HSO4)2
- Ở điều kiện nhiệt độ 600 độ C, nó có phản ứng với cacbon
4C + CaSO4 ⟶ 4CO + CaS
3. Canxi sunphat được điều chế bằng phương pháp nào?
- Điều chế Calcium sulfate bằng cách cho CaO tác dụng với dung dịch axit H2SO4
CaO + H2SO4 → CaSO4 + H2O
4. Ứng dụng của Canxi suphat trong đời sống
- Trong ngành xây dựng, Canxi sunfat là một thành phần chủ đạo được sử dụng nhiều trong việc sản xuất vật liệu xây dựng như gạch men, xi măng, vữa trát tường; làm khuôn đúc trong kỹ thuật nặn tượng, làm gốm sứ…
- Trong ngành công nghiệp và nông nghiệp, Canxi sunfat ứng dụng làm chất hút ẩm trong môi trường ẩm ướt, giúp giảm độ kiềm cho đất và nước. Có vai trò là chất xúc tác trong quá trình sản xuất sơn và giấy, vật liệu quang học, làm khuôn đúc kim loại như nhôm, đồng, sản xuất phân bón…
- Trong y tế, canxi sunfat được sử dụng làm khung xương và bó bột trong các ứng dụng y khoa, làm khuôn đúc chịu nhiệt và chất lấy khuôn làm răng trong nha khoa.
* Vai trò khác:
- Là chất tẩy trắng bột mì: nó được trộn với benzoyl peroxide theo tỷ lệ không quá 6:1 theo trọng lượng.
- Với vai trò là chất bổ sung dinh dưỡng: để tăng cường canxi, có thể thêm 0,64% canxi sunfat và 0,6% chất nhũ hóa theo trọng lượng bột để đạt hiệu quả làm giàu tối ưu.