Trước khi đọc
Hãy chia sẻ
những cảm nhận của em về một diễn viên hài hoặc bộ phim, tiểu phẩm, chương
trình hài mà em yêu thích.
Trả lời:
- Trong số các diễn viên hài kịch, vai diễn Bắc Đẩu trong chương trình "Gặp nhau cuối năm" luôn để lại trong em nhiều ấn tượng sâu sắc nhất. Chú có vóc dáng cân đối, làn da ngăm khỏe khoắn cùng những đường nét góc cạnh trên gương mặt. Trái ngược với sự xéo xắt, đanh đá nhưng đầy chuyên nghiệp và nhiệt huyết trên sân khấu, ngoài đời chú lại là một người vô cùng giản dị, mộc mạc. Người hâm mộ có thể dễ dàng bắt gặp chú ở những quán ăn hay địa điểm bình dân thường ngày. Em luôn mong chú có thật nhiều sức khỏe để tiếp tục cống hiến cho nền nghệ thuật nước nhà.
Đọc văn bản
Theo dõi: Cách trình
bày văn bản kịch bản (chỉ dẫn, lời thoại)
Trả lời:
- Chỉ dẫn:
nêu rõ các hồi chương cụ thể.
- Văn bản
trình bày dưới dạng lời thoại.
Theo dõi: Chi tiết
thợ may may ngược áo hoa
Trả lời:
- Ai cũng biết rằng khi may áo, họa tiết hoa phải hướng lên trên. Thế nhưng, không rõ do kém, sự bất cẩn hay đây là trò đùa cố ý của bác phó may nhằm biến ông Giuốc-đanh thành trò cười, bộ lễ phục lại bị may ngược hoa chúc xuống dưới. Ban đầu, ông Giuốc-đanh vẫn đủ tỉnh táo để phát hiện ra điều này. Tuy nhiên, chỉ bằng một lời ngụy biện của phó may rằng: những người thuộc giới quý tộc đều mặc hoa ngược như vậy. Vị trưởng giả đã lập tức bị thuyết phục và vui vẻ chấp nhận ngay.
Tưởng tượng: Cảnh ông
Giuốc-đanh mặc áo
Trả lời:
- Cảnh Giuốc-đanh khoác lên mình bộ lễ phục mới được diễn ra vô cùng náo nhiệt. Dưới sự chỉ đạo của bác phó may, bốn người thợ phụ đã cùng nhau vây quanh, thực hiện các thao tác mặc trang phục cho ông theo một nghi thức vô cùng rườm rà.
Theo dõi: Các cách
gọi của thợ bạn dành cho ông Giuốc-đanh.
Trả lời:
- Từ
"ông lớn" đến "cụ lớn" đến "đức ông".
Suy luận: Tại sao lời
thoại của nhân vật Ni-côn chủ yếu là tiếng cười?
Trả lời:
- Sở dĩ lời thoại của Ni-côn chủ yếu là tiếng cười bởi cô đã chứng kiến toàn bộ sự dốt nát, lố bịch của ông chủ mình. Một kẻ không có kiến thức nhưng lại khao khát học đòi làm sang, dễ dàng bị bác phó may và đám thợ phụ dắt mũi để kiếm chác. Tiếng cười của Ni-côn bật ra khi thấy ông Giuốc-đanh tin rằng phải mặc áo ngược hoa thì mới và sang trọng, quý phái. Nực cười hơn nữa, ông còn liên tục rút tiền thưởng cho đám thợ chỉ để mua lấy những danh xưng hão huyền.
Theo dõi: Lời đề nghị
của Ni-côn.
Trả lời:
- Lời đề
nghị của Ni-côn: Thôi, thưa ông, thà là ông cứ đánh con đi nhưng để cho con
được cười bằng thích, còn hơn. Hí, hí, hí, hí, hí!
Trả lời câu hỏi
Câu hỏi 1 SGK
Ngữ văn 8 (trang 106): Trang
phục của ông Giuốc-đanh được diễn tả ở những chi tiết nào trong đoạn trích?
Trả lời:
- Trang phục của ông Giuốc-đanh được diễn tả qua hàng loạt chi tiết kỳ lạ:
+ Đôi tất lụa chật chội đến mức ông phải than vãn rằng: "tôi khổ sở vô cùng mới xỏ chân vào được".
+ Áo thì bị may ngược hoa.
+ Lời quảng cáo đầy tâng bốc của phó may về bộ đồ: "Đây là bộ lễ phục đẹp nhất triều, và thích hợp nhất. Sáng chế ra được một kiểu áo lễ phục trang nghiêm mà không phải màu đen, thật là một kỳ công tuyệt tác".
+ Mang theo cả một đội thợ phụ đến để giúp ông mặc áo theo đúng nhịp điệu và nghi lễ quý phái.
Câu hỏi 2 SGK Ngữ văn 8 (trang 106): Ở Lớp
II, Hồi thứ ba, hành động cười của nhân vật Ni-côn cho biết điều gì về bộ trang
phục của ông Giuốc-đanh? Nếu em là nhân vật Ni-côn, em có thấy bộ trang phục
của ông Giuốc-đanh là đáng cười không? Vì sao?
Trả lời:
- Hành động cười của nhân vật Ni-côn cho sự lố lăng, dị dợm của bộ lễ phục mà ông Giuốc-đanh đang khoác trên người. Nó cho thấy ông chủ đã bị gã thợ may lừa gạt một cách vô cùng trắng trợn.
Câu hỏi 3 SGK Ngữ văn 8 (trang 106): Ông
Giuốc-đanh đặt làm trang phục với mong muốn gì? Hãy chỉ ra nét tính cách nổi
bật ở nhân vật và giải thích vì sao ông dễ dàng bị những người như thợ may lừa
mị, lợi dụng và trở thành đáng cười trong mắt người hầu.
Trả lời:
- Ông Giuốc - đanh đặt làm trang phục với mong muốn trở thành quý tộc, được bước chân vào giới thượng lưu.
- Nét tính
cách của Giuốc-đanh: ngu dốt, ưa xu nịnh, học đòi làm sang.
- Ông dễ dàng bị những người như thợ may lừa mị, lợi dụng và trở thành đáng cười trong mắt người hầu bởi chính sự ngu muội với thói học đòi làm sang đã biến ông thành miếng mồi béo bở cho bác phó may và tay thợ phụ lợi dụng để kiếm chác. Việc ông sẵn sàng tin vào lời ngụy biện và liên tục rút tiền túi ra thưởng cho những danh xưng hão huyền chính là lý do khiến ông trở nên vô cùng lố bịch, nực cười ngay cả trong mắt những người đầy tớ của mình.
Câu hỏi 4 SGK Ngữ văn 8 (trang 106): Lời
thoại trong các lớp kịch có gì đáng chú ý?
Trả lời:
- Điều
đáng chú ý của lời thoại trong các lớp kịch: sự đối nghịch, biểu
hiện ở sự không tương xứng giữa tên gọi và thực chất sự việc (bít
tất chật, giày chật, áo hoa ngược >< thợ tài nhất thiên hạ; áo
hoa >< bộ lễ phục đẹp nhất triều đình; cởi tuột quần cộc, lột
áo ngắn, mặc theo nhịp nhạc >< cách thức mặc của những nhà
quý phái); sự tranh luận của ông Giuốc-đanh với phó may (ông
Giuốc-đanh phát hiện lỗi của trang phục >< phó may biện hộ =>
ông Giuốc-đanh thỏa hiệp); ngữ điệu và lời lẽ của ông chủ với đầy
tớ (quát mắng >< cười vào mặt chủ). Bên cạnh đó, lời thoại
hướng đến tính khẩu ngữ, ngôn ngữ thông dụng, bình dân thể hiện ở
những từ cảm thán, từ tượng thanh, hô ngữ, câu hỏi, câu trả lời,
thoại bỏ lửng…
Câu hỏi 5 SGK Ngữ văn 8 (trang 106): Xoay
quanh sự việc mặc trang phục của ông Giuốc-đanh, em hãy chỉ ra những nét tương
phản trong hành động của ông Giuốc-đanh và các nhân vật.
Trả lời:
- Sự tương phản được thể hiện rõ nét qua màn kịch moi tiền đầy ngoạn mục giữa gã thợ phụ và ông chủ hám danh. Chú thợ phụ quả là có cái mũi rất tinh, đánh hơi được miếng mồi béo bở: một kẻ thừa tiền nhưng thiếu thốn sự tôn trọng và thèm khát danh lợi. Chú khôn khéo dẫn dắt cảm xúc của ông Giuốc-đanh bằng cách leo thang từng nấc một, biết kiềm chế để cho kẻ hám danh kia có thời gian tận hưởng sung sướng, vì cứ sướng là lão lại thưởng tiền.
- Ngược lại, ông Giuốc-đanh dù có thể nhận ra sự giả tạo trong những lời tâng bốc ấy nhưng vì quá khao khát danh vọng, ông vẫn sẵn sàng không tiếc tiền. Sự tương phản nằm ở chỗ: Danh vọng ảo nhưng tiền bỏ ra mua lại là tiền thật, và chú thợ phụ sẵn sàng nịnh hót đạt được mục đích của mình.
Câu hỏi 6 SGK Ngữ văn 8 (trang 106): Nêu
một vài thủ pháp trào phúng trong đoạn trích.
Trả lời:
- Một số thủ pháp trào phúng được sử dụng trong đoạn trích: đối nghịch, phóng đại, tăng tiến, nghi lễ kì cục, thoại bỏ lửng.
- Thủ
pháp đối nghịch: biểu hiện ở sự không tương xứng giữa tên gọi và
thực chất sự việc
- Thủ
pháp tăng tiến: nhóm thợ bạn sử dụng các danh xưng tăng dần cấp độ
quý phái, theo đó, ông Giuốc-đanh ban tiền không tiếc tay, nhấn mạnh
sự mỉa mai đối với kẻ trưởng giả tưởng rằng danh xưng và trang phục
đã là đủ để mình thành quý tộc
- Sử dụng
nghi lễ kì cục: nghi lễ mặc lễ phục cho ông Giuốc-đanh không theo quy
tắc và chuẩn mực nào
- Thoại bỏ lửng: loài thoại của ông Giuốc-đanh bị bỏ dở do Ni-côn ngắt lời ông chủ bằng tiếng cười hoặc lời xin được cười.
Câu hỏi 7 SGK Ngữ văn 8 (trang 106): Giả
sử em được đóng vai ông Giuốc-đanh để diễn đoạn trích này, em sẽ chọn trang
phục, thể hiện dáng vẻ, điệu bộ của nhân vật như thế nào?
Trả lời:
- Nếu được đóng vai ông Giuốc-đanh để diễn đoạn trích này, em sẽ chọn trang phục nhã nhặn, phù hợp với hoàn cảnh, lối sống của mình. Đồng thời thể hiện đầy cau có, bực dọc khi phát hiện ra lỗi của trang phục. Sau đó sẽ răn đe, chỉnh đốn những tên phó may, thợ phụ nhốn nháo, khôn lỏi, chỉ biết nịnh hót, tranh thủ bòn rút tiền của mình.
Câu hỏi 8 SGK Ngữ văn 8 (trang 106): Theo
em, trong cuộc sống hiện nay còn có những người như ông Giuốc-đanh không? Cho
ví dụ.
Trả lời:
- Trong cuộc sống hiện nay, những người như ông Giuốc- đanh vẫn xuất hiện khá nhiều. Đó là những người chạy theo lối sống phô trương, thích đắp lên mình những món đồ hiệu đắt tiền hay cố gắng thể hiện một phong thái sang chảnh trên mạng xã hội, dù điều kiện kinh tế hoặc nền tảng tri thức thực tế của bản thân hoàn toàn không tương xứng. Họ sẵn sàng bỏ ra số tiền lớn để mua lấy những giá trị ảo, sự tung hô nhất thời mà quên đi việc bồi đắp giá trị thật bên trong tâm hồn.
Viết kết nối với đọc
Viết
đoạn văn (khoảng 7 – 9 câu) trình bày suy nghĩ của em về chi tiết phó may may
áo ngược hoa trong đoạn trích.
Đoạn văn tham khảo
Chi tiết bác phó may thiết kế bộ lễ phục cho ông Giuốc-đanh trong đoạn trích là một phân cảnh mang tính kịch và sức công phá trào phúng vô cùng mạnh mẽ. Điều đáng buồn cười thứ nhất là lễ phục của Giuốc-đanh lại được may bằng thứ vải hoa sặc sỡ vốn chỉ dành cho phụ nữ và trẻ con. Sự hài hước được đẩy lên đỉnh điểm khi toàn bộ họa tiết bông hoa trên áo lẽ ra phải hướng lên trên, nhưng bác phó chẳng biết là do vụng hay do cố tình biến Giuốc-đanh thành trò cười cho thiên hạ nên đã may hoa chúc xuống phía dưới.
Dù đã tinh mắt nhận ra lỗi sơ đẳng này, nhưng Giuốc-đanh đã ngay lập tức gật đầu hài lòng vì thỏa mãn thói háo danh khi gã thợ may nhanh chóng bịa ra rằng: giới thượng lưu đều mặc như thế. Ngay cả khi bị phát hiện ăn bớt vải, gã phó may vẫn khéo léo chèo lái câu chuyện sang việc mời ông thử đồ mới để đánh trúng tâm lý nôn nóng muốn làm quý tộc của Giuốc-đanh. Có thể nói, chi tiết may ngược hoa không chỉ lột trần sự bất tài, láu lỉnh của đám thợ may mà còn phơi bày sự du dốt, cả tin đến tội nghiệp của kẻ trọc phú học đòi làm sang.
---------------------------------------
Trên đây là phần hướng dẫn Soạn bài Trưởng giả học làm sang Ngữ văn 8 giúp bạn hiểu rõ hơn về giá trị nội dung và nghệ thuật của bài học. Hy vọng rằng những kiến thức này sẽ là nguồn tài liệu hữu ích đồng hành cùng bạn trong quá trình ôn tập và nâng cao kết quả học tập môn Ngữ văn. Nếu bạn cần tham khảo thêm các bài soạn chi tiết hoặc phân tích chuyên sâu cho các văn bản khác trong chương trình, hãy khám phá ngay kho tài liệu dưới đây nhé."