Trước khi đọc
Câu hỏi SGK
Ngữ văn 6 KNTT - Soạn bài Mây và sóng (trang 44): Hãy
tưởng tượng một lần, em được mẹ cho phép đến nhà bạn chơi. Trò chơi đang vui và
em rất muốn chơi tiếp thì đến giờ mẹ dặn phải trở về nhà. Khi ấy em sẽ làm gì?
Trả lời:
- Nếu em được mẹ cho phép đến nhà bạn chơi và trò chơi đang vui nhưng đến giờ mẹ dặn phải trở về nhà thì em sẽ nghe lời dặn của mẹ, về nhà đúng giờ. Em sẽ hẹn lại bạn sang chơi tiếp vào một dịp khác khi được cha mẹ cho phép, đến nơi về đến chốn như mẹ đã dặn dò.
Đọc văn bản
Câu 1 SGK
Ngữ văn 6 KNTT - Soạn bài Mây và sóng (trang 44): Cảnh
em bé trò chuyện với những người “trên mây” và “trong sóng”.
Trả lời:
- Em bé trò
chuyện với những người trên mây :
“Bọn tớ
chơi từ khi thức dậy cho đến lúc chiều tà
Bọn tớ chơi
với bình minh vàng, bọn tớ chơi với vầng trăng bạc”.
+ Con hỏi:
“Nhưng làm thế nào mình lên đó được”
+ Họ đáp:
“Hãy đến nơi tận cùng trái đất, đưa tay lên trời, cậu sẽ được nhấc bổng lên tận
tầng mây”.
+ Con bảo:
“Mẹ mình đang đợi ở nhà”, “Làm sao có thể rời mẹ mà đến được?”
+ Họ: Mỉm
cười bay đi.
- Em bé trò
chuyện với những người trong sóng :
“Bọn tớ ca
hát từ sáng sớm cho đến hoàng hôn
Bọn tớ ngao
du nơi này nơi nọ mà không biết dừng đến nơi nao”.
+ Con hỏi:
“Nhưng làm thế nào mình ra ngoài đó được”
+ Họ đáp:
“Hãy đến rìa biển cả, nhắm nghiền mắt lại, cậu sẽ được làn sóng nâng đi”.
+ Con bảo:
“Buổi chiều mẹ luôn muốn mình ở nhà, làm sao có thể rời mẹ mà đi được”.
+ Họ: Mỉm
cười, nhảy múa lướt qua.
Câu 2 SGK
Ngữ văn 6 KNTT - Soạn bài Mây và sóng (trang 45): Niềm
vui của em bé trong trò chơi với mẹ.
Trả lời:
- Con là
mây và mẹ sẽ là trăng
Hai bàn tay
con ôm lấy mẹ, và mái nhà ta sẽ là bầu trời xanh thẳm.
- Con là
sóng và mẹ sẽ là bến bờ kì lạ,
Con lăn,
lăn, lăn mãi rồi sẽ cười vang vỡ tan vào lòng mẹ.
Và không ai
trên thế gian này biết mẹ con ta ở chốn nào.
Trả lời câu hỏi
Câu hỏi 1
SGK Ngữ văn 6 KNTT - Soạn bài Mây và sóng (trang 46): Đọc bài thơ
Mây và sóng, ta như được nghe kể một câu chuyện. Theo em, ai đang kể chuyện với
ai và kể về điều gì.
Trả
lời:
- Giọng kể trong bài thơ cất lên từ chính nhân vật người con đang trò chuyện cùng mẹ. Cậu bé hào hứng kể lại những lời mời gọi đi chơi đầy cám dỗ từ mây và sóng nhưng cậu vẫn từ chối để ở bên cạnh mẹ.
Câu hỏi 2
SGK Ngữ văn 6 KNTT - Soạn bài Mây và sóng (trang 46): Qua lời trò
chuyện của những người "trên mây" và "trong sóng", em thấy
thế giới của họ hiện lên như thế nào.
Trả
lời:
- Lời kể
của những người “trên mây” và “trong sóng” đã mở ra trước mắt em bé một thế
giới:
+ Xa xôi,
cao rộng, chứa đựng biết bao điều bí ẩn.
+ Rực rỡ,
lung linh, huyền ảo (ánh sáng mặt trời vàng buổi bình minh, ánh sáng vầng trăng
bạc khi đêm về)
+ Vui vẻ và
hạnh phúc (chỉ có ca hát và rong chơi khắp chốn từ khi thức dậy cho đến chiều
tà)
→ Đối với
em bé, thế giới đó vô cùng hấp dẫn, gợi những khát khao được khám phá, được
ngao du ở những cứ sở xa xôi.
Câu hỏi 3
SGK Ngữ văn 6 KNTT - Soạn bài Mây và sóng (trang 46): Câu hỏi
"Nhưng làm thế nào mình lên đó được ?", "Nhưng làm thế nào mình
ra ngoài đó được" thể hiện tâm trạng gì của em bé.
Trả lời:
- Sự ngây thơ, tò mò rất đỗi trẻ con trước thế giới xung quanh.
- Sự hào hứng, thích thú trước những lời rủ rê đầy hấp dẫn.
- Nỗi băn khoăn, lưỡng lự khi vừa muốn đi chơi nhưng lại có điều gì đó giữ chân em lại.
Câu hỏi 4
SGK Ngữ văn 6 KNTT - Soạn bài Mây và sóng (trang 46): Vì sao em
bé từ chối lời mời gọi của những người "trên mây" và "trong
sóng"?
Trả
lời:
- Em bé từ chối lời mời gọi của những người "trên mây" và "trong sóng" bắt nguồn từ tình mẫu tử. Bởi em là một đứa bé ngoan, lòng yêu mẹ chân thành của em đã trở thành sợi dây vô hình níu giữ bước chân em, giúp lời từ chối cất lên đầy trong sáng đến mức khiến mây sóng chỉ biết mỉm cười, nhảy múa rồi lướt qua thoáng chốc. Cũng chính vì điều đó đã truyền cảm hứng cho em để em tự sáng tạo ra những trò chơi thú vị chẳng kém trò chơi của những người sống trên mây và sóng.
Câu hỏi 5
SGK Ngữ văn 6 KNTT - Soạn bài Mây và sóng (trang 46): Em bé đã
sáng tạo ra những trò chơi gì? Em cảm nhận được gì về tình cảm của mẹ con được
thể hiện qua những trò chơi ấy?
Trả
lời:
- Em bé trong bài thơ tưởng tượng ra những trò chơi rất thú vị:
+ Em hóa thành mây, mẹ làm vầng trăng - em dùng hai tay trùm lên người mẹ.
+ Em nhập vai sóng, mẹ thành bến bờ - em lăn mãi rồi vỗ vào lòng mẹ.
- Qua những trò chơi ấy, người đọc có thể cảm nhận được em bé rất yêu mẹ của mình. Em luôn muốn ở bên mẹ, vui chơi cùng mẹ. Trước sự rủ rê tha thiết lặp lại hai lần, sự từ chối của em nhỏ vì vậy trở nên cương quyết hơn. Khi ở cạnh mẹ, em đã sáng tạo ra những trò chơi hấp dẫn, thú vị để mẹ có thể vui chơi cùng em. Trong trò chơi ấy, em vừa thỏa mãn ước mơ hóa thân làm mây sóng tự do phiêu du, lại vừa được quấn quýt, vừa giữ nguyên cảm giác ấm áp trong lòng mẹ. Đáp lại tình cảm của bé, mẹ cũng rất yêu con. Mẹ muốn con ở bên để chăm sóc, chở che, vỗ về. Điều này thể hiện qua lời giải thích của em bé: “mẹ mình đang đợi ở nhà”, “buổi chiều mẹ luôn muốn mình ở nhà”. Trong trò chơi, mẹ chính là vầng trăng hiền dịu soi đường con đi, là bờ biển bao dung ôm trọn đời con, và là mái nhà dẫu qua bao dâu bể vẫn là bầu trời xanh dịu mát, bình yên, vĩnh cửu đợi chờ đón con trở về. Tấm lòng, tình cảm của người mẹ như bến bờ, cho con neo đậu, thoát khỏi những cám dỗ ở đời. Tình mẹ con đã hòa quyện, lan tỏa trong mây, trong sóng, thâm nhập khắp vũ trụ mênh mông nên “không ai trên thế gian này biết mẹ con ta ở trốn nào”
→ Đặt tình
mẫu tử trong mối tương quan giữa thiên nhiên, vũ trụ, nhà thơ đã thể hiện cảm
hứng tôn vinh, ca ngợi tình mẫu tử bao la, thiêng liêng và vĩnh cửu.
Câu hỏi 6
SGK Ngữ văn 6 KNTT - Soạn bài Mây và sóng (trang 46): Văn bản Mây
và sóng có hình thức khác với văn bản Chuyện cổ tích về loài người (Số tiếng
trong các dòng không bằng nhau, không vần). Vì sao nó vẫn được coi là văn bản
thơ.
Trả
lời:
- Dù không bị gò bó bởi vần điệu hay số chữ trong từng dòng như Chuyện cổ tích về loài người, Mây và sóng vẫn là một bài thơ đích thực nhờ ngôn từ cô đọng, giàu nhạc điệu và hình ảnh. Bài thơ đã khắc họa thành công giá trị thiêng liêng của tình mẫu tử và truyền tải triết lý giản dị nhưng đúng đắn về hạnh phúc của cuộc đời: hạnh phúc đến từ những điều giản dị gần ngay bên chúng ta.
Viết kết nối với đọc
Đề bài: Hãy tưởng
tượng em là người đang trò chuyện với mây và sóng. Viết đoạn văn (khoảng 5-7)
câu về cuộc trò chuyện ấy.
Đoạn văn tham khảo
Thế giới đầy ắp tiếng cười cùng muôn vàn trò chơi hấp dẫn đã được mây và sóng vẽ ra để rủ rê em đi cùng. Lời thì thầm của mây, của sóng về những điều mới lạ khiến em vô cùng háo hức. Khát khao được tự do bay lượn trên bầu trời, hao mình theo những cánh chim để ngắm nhìn thế giới vốn là ước mơ của bất kỳ đứa trẻ nào. Bức tranh muôn màu ấy có sức hút kỳ diệu, vô tận đối với em. Thế nhưng, em chợt nhận ra rằng: "Nếu chỉ mải mê đuổi theo mây sóng, căn nhà sẽ vắng tiếng cười và mẹ sẽ buồn biết bao khi ngóng đợi". Có lẽ, em sẽ từ biệt hai người bạn để được ở bên mẹ - bến đỗ yêu thương và ấm áp nhất của cuộc đời em.