I. Đặc điểm nguồn lao động
Câu hỏi 1 SGK Địa lí 12 Kết nối tri thức (trang 40): Dựa vào
thông tin mục I, hãy trình bày đặc điểm nguồn lao động nước ta.
Trả lời:
- Số lượng:
+ Nguồn lao động dồi dào, đạt 52,9 triệu người (năm 2024), chiếm 52,2% tổng số dân.
- Chất
lượng lao động:
+ Lao động nước ta cần cù, sáng tạo, giàu kinh nghiệm trong nông - lâm - ngư nghiệp và thủ công nghiệp, dễ dàng tiếp thu khoa học - công nghệ hiện đại trong sản xuất, góp phần nâng cao năng suất và hội nhập quốc tế.
+ Năm 2024, tỉ lệ lao động qua đào tạo từ sơ cấp trở lên đạt 28,4%. Chất lượng có sự phân hoá theo vùng, cao nhất là Đồng bằng sông Hồng (39,2%).
- Phân bố
lao động:
+ Năm 2024, lao động ở nông thôn nước ta là hơn 32,5 triệu người, thành thị hơn 20,4 triệu người.
+ Khu vực tập trung lao động lớn nhất là Đồng bằng sông Hồng (chiếm 23,3% tổng số lao động cả nước năm 2024). Bắc Trung Bộ 10,4% (thấp nhất trong các vùng).
II. Sử dụng lao động
Câu hỏi 2 SGK Địa lí 12 Kết nối tri thức (trang 41): Dựa vào
thông tin mục II, hãy phân tích tình hình sử dụng lao động theo ngành kinh tế,
theo thành phần kinh tế, theo thành thị và nông thôn ở nước ta.
Trả lời:
- Theo ngành kinh tế:
+ Cơ cấu lao động dịch chuyển theo hướng công nghiệp hóa, hiện đại hóa: giảm tỉ lệ lao động nông – lâm – thủy sản; tăng tỉ lệ lao động công nghiệp, xây dựng và dịch vụ.
- Theo thành phần kinh tế:
+ Thay đổi theo hướng giảm tỉ lệ lao động khu vực Nhà nước, tăng tỉ lệ lao động khu vực có vốn đầu tư nước ngoài.
- Theo thành thị và nông thôn:
+ Bước sang thế kỉ XXI, ô thị hóa nhanh khiến tỉ trọng lao động nông thôn giảm mạnh. Tỉ lệ lao động qua đào tạo ở nông thôn thấp hơn thành thị, nhưng trình độ đang có xu hướng tăng nhờ chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông thôn.
III. Vấn đề việc làm và
hướng giải quyết
Câu hỏi 3 SGK Địa lí 12 Kết nối tri thức (trang 42): Dựa vào
thông tin mục III, hãy:
- Phân tích
vấn đề việc làm ở nước ta.
- Nêu các
hướng giải quyết việc làm ở nước ta.
Trả lời:
* Vấn đề
việc làm:
- Vấn đề việc làm là một vấn đề kinh tế - xã hội lớn, có vai trò quan trọng với mỗi cá nhân và xã hội. Hiện nay, hầu hết lao động đã có việc làm, tỉ lệ thất nghiệp và thiếu việc làm ở mức thấp, mặc dù khu vực thành thị vẫn có tỉ lệ thất nghiệp cao hơn nông thôn và các việc làm giản đơn, năng suất thấp còn phổ biến. Tuy nhiên, việc hội nhập quốc tế và phát triển khoa học - công nghệ đang tạo ra cơ hội thay đổi đột phá về việc làm. Trước thực trạng đó, Nhà nước đã ban hành nhiều chính sách tạo điều kiện, hỗ trợ, khuyến khích, thu hút mọi thành phần kinh tế đầu tư tạo việc làm.
* Các hướng
giải quyết việc làm:
- Hoàn thiện chính sách, pháp luật để thu hút đầu tư tạo việc làm.
- Đẩy mạnh đào tạo nghề, nâng cao chất lượng lao động.
- Phát triển hệ thống thông tin thị trường lao động.
- Thực hiện tốt bảo hiểm xã hội, bảo hiểm thất nghiệp.
- Đẩy mạnh hợp tác quốc tế về lao động.
Luyện tập & Vận dụng
Hoạt động Luyện tập SGK Địa lí 12 Kết nối tri thức Bài 7 (trang 42): Dựa vào bảng 8.2, vẽ biểu đồ thể hiện cơ cấu lao động có việc làm trong nền kinh tế phân theo ngành kinh tế của nước ta năm 2010 và năm 2024. Nêu nhận xét.
Lời giải:
- Vẽ biểu đồ:
- Nhận xét:
+ Ngành Nông, lâm nghiệp và thuỷ sản: Có sự giảm mạnh về tỉ trọng lao động, từ 49,5% (năm 2010) xuống còn 26,4% (năm 2024), giảm 23,1%.
=> Chuyển dịch cơ cấu kinh tế theo hướng hiện đại hóa, giảm phụ thuộc vào nông nghiệp.
+ Ngành Công nghiệp và xây dựng: Tỉ trọng lao động tăng, từ 20,9% (năm 2010) lên 33,4% (năm 2024), tăng 12,5 %.
+ Ngành Dịch vụ: Có mức tăng trưởng ổn định, từ 29,6% lên 40,2%, tăng 10,6 %.
=> Chuyển từ nông nghiệp sang các ngành công nghiệp, xây dựng và dịch vụ, giúp nâng cao năng suất lao động và phát triển kinh tế bền vững hơn.
Hoạt động
Vận dụng SGK Địa lí 12 Kết nối tri thức (trang 42): Sưu
tầm thông tin, tìm hiểu tình hình sử dụng lao động ở địa phương em và chia sẻ với bạn.
Tham khảo:
- Theo số liệu từ Sở Lao động - Thương binh và Xã hội Hà Nội, tình hình thị trường lao động Thủ đô trong tháng 1/2025 ghi nhận những kết quả như sau:
+ Trong tháng 1/2025, Thành phố đã giải quyết việc làm cho 19.364 người lao động, tăng 24,8% so với cùng kỳ năm 2024. Các nhóm ngành có nhu cầu nhân lực tăng cao gồm: dịch vụ du lịch, nhà hàng, khách sạn và các ngành nghề phổ thông nhằm đáp ứng nhu cầu thị trường.
+ Trung tâm Dịch vụ việc làm Hà Nội đã tổ chức thành công 22 phiên giao dịch việc làm với sự tham gia của 751 đơn vị, doanh nghiệp. Tổng số nhu cầu tuyển dụng là 10.972 người; đã có 4.008 lao động tham gia phỏng vấn và 1.374 người được tuyển dụng trực tiếp tại các phiên giao dịch.
---------------------------------------
>>> Full lời giải SGK Địa lí 12 - Kết nối tri thức: Xem ngay!