Địa 12 Kết nối tri thức Bài 16: Chuyển dịch cơ cấu ngành công nghiệp

I. Chuyển dịch cơ cấu công nghiệp theo ngành

Câu hỏi SGK Địa lí 12 (trang 71): Dựa vào thông tin mục I, hãy trình bày và giải thích về sự chuyển dịch cơ cấu công nghiệp theo ngành của nước ta.

Trả lời:

* Sự chuyển dịch cơ cấu công nghiệp theo ngành của nước ta hiện nay là: 

Cắt giảm tỉ trọng khai khoáng, đồng thời mở rộng nhóm ngành chế biến, chế tạo, phù hợp với chiến lược phát triển kinh tế theo hướng công nghiệp hoá, hiện đại hoá. 

Chuyển trọng tâm từ các ngành công nghệ sản xuất sử dụng nhiều lao động sang những lĩnh vực công nghệ cao (sản xuất thiết bị điện tử, máy tính).

Tập trung vào các phân khúc có giá trị gia tăng cao trong chuỗi cung ứng toàn cầu (ví dụ: chuyển từ lắp ráp sang sản xuất ô tô) và tái tạo năng lượng trong công nghiệp sản xuất điện). 

Hình thành hệ thống sản xuất linh kiện, nguyên liệu trong nước nhằm đẩy mạnh nội địa hóa.

* Giải thích:

- Sự chuyển dịch cơ cấu này là kết quả của quá trình tái cấu trúc sản xuất, tăng trưởng xanh và hội nhập, giúp nâng cao năng suất, giảm sự lệ thuộc vào khai thác tài nguyên thiên nhiên. 

II. Chuyển dịch cơ cấu công nghiệp theo thành phần kinh tế

Câu hỏi SGK Địa lí 12 (trang 71): Dựa vào thông tin mục II, hãy trình bày sự chuyển dịch cơ cấu công nghiệp theo thành phần kinh tế của nước ta. Vì sao có sự chuyển dịch đó?

Trả lời:

- Sự chuyển dịch cơ cấu công nghiệp theo thành phần kinh tế của nước ta:

Giảm tỉ trọng kinh tế Nhà nước, tăng tỉ trọng khu vực ngoài Nhà nước và đặc biệt là khu vực có vốn đầu tư nước ngoài. 

- Sự chuyển dịch cơ cấu công nghiệp này là hoàn thành phù hợp với chính sách xây dựng nền kinh tế thị trường mở theo định hướng xã hội chủ nghĩa.

III. Chuyển dịch cơ cấu công nghiệp theo lãnh thổ

Câu hỏi SGK Địa lí 12 (trang 73): Dựa vào thông tin mục III và hình 16.2, hãy trình bày và giải thích sự chuyển dịch cơ cấu công nghiệp theo lãnh thổ ở nước ta.

Tài Liệu Bee

Trả lời:

Cơ cấu công nghiệp theo lãnh thổ có sự thay đổi rõ rệt qua việc biến động giá trị sản xuất công nghiệp giữa các vùng kinh tế – xã hội.

- Các hình thức tổ chức lãnh thổ công nghiệp có hiệu quả như: khu công nghiệp, khu chế xuất và khu công nghệ cao đã được hình thành và mở rộng trong những thập kỷ gần đây.

- Bên cạnh các địa phương có lịch sử công nghiệp lâu đời (như Hà Nội, TP. Hồ Chí Minh, Hải Phòng, Đồng Nai),... một số địa phương mới đã phát triển mạnh công nghiệp nhờ thu hút vốn đầu tư nước ngoài và phát huy thế mạnh riêng, điển hình như Bắc Ninh, Thái Nguyên, Quảng Ngãi.

=> Sự chuyển dịch trên là kết quả của việc thay đổi cơ cấu ngành và thành phần kinh tế, chính sách phát triển công nghiệp, thu hút vốn đầu tư nước ngoài, khoa học – công nghệ, cải thiện cơ sở hạ tầng,…

Luyện tập & Vận dụng

Luyện tập SGK Địa lí 12 (trang 73): Tóm tắt lại hướng chuyển dịch cơ cấu công nghiệp ở nước ta theo ngành, theo thành phần kinh tế, theo lãnh thổ.

Lời giải:

Tài Liệu Bee

Vận dụng SGK Địa lí 12 (trang 73): Sưu tầm thông tin, tìm hiểu về sự chuyển dịch cơ cấu công nghiệp theo ngành hoặc theo thành phần kinh tế ở địa phương em.

Lời giải:

* Chuyển dịch cơ cấu công nghiệp Hồ Chí Minh theo ngành:

- Giảm tỷ trọng các ngành lao động, ít giá trị gia tăng.

- Tăng tỷ trọng nhóm ngành công nghệ cao:

+ Cơ khí chế tạo, điện tử - công nghệ thông tin, hóa chất - cao su - nhựa, và chế biến lương thực - thực phẩm. 

* Chuyển dịch cơ cấu công nghiệp Hồ Chí Minh theo thành phần kinh tế:

- Giảm tỷ trọng khu vực kinh tế Nhà nước

- Tăng tỉ trọng khu vực kinh tế nước ngoài (giữ vai trò chủ đạo). 

---------------------------------------

>>> Full lời giải SGK Địa lí 12 - Kết nối tri thức: Xem ngay!