Mở đầu
Em
hãy đọc thông tin sau để trả lời câu hỏi:
Thông tin. Ngày 19/5/2022, Liên đoàn Thương
mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI) công bố và phát động thực hiện 6 quy tắc đạo
đức doanh nhân Việt Nam gồm: Tạo giá trị cho xã hội; Tuân thủ pháp luật; Minh bạch,
công bằng, liêm chính; Sáng tạo, hợp tác, cùng phát triển; Tôn trọng thiên
nhiên, bảo vệ môi trường; Yêu nước, có trách nhiệm với xã hội và gia đình. Theo
em, Liên đoàn Thương mại và Công nghiệp Việt Nam đưa ra các quy tắc đạo đức
doanh nhân Việt Nam và phát động thực hiện nhằm mục đích gì?
Trả lời:
- Việc VCCI đưa ra các quy tắc này nhằm hướng dẫn, điều chỉnh và đánh giá hành vi của các chủ thể kinh tế. Từ đó giúp doanh nghiệp nâng cao uy tín, chất lượng, đảm bảo hài lòng khách hàng và góp phần xây dựng nền kinh tế vững mạnh, phát triển tích cực.
1. Quan niệm và biểu hiện
của đạo đức kinh doanh
a. Quan niệm về đạo đức kinh doanh
Câu hỏi 1 SGK Kinh tế Pháp luật 11 KNTT (trang 42): Theo em những chuẩn mực đạo đức trong hoạt động kinh doanh của nhân viên ngân hàng thể hiện những phẩm chất đạo đức cơ bản như thế nào?
Trả lời:
+ Tuân thủ mọi quy trình, quy định trong công
tác chuyên môn, quy định của pháp luật, cẩn trọng và tận tâm với công việc;
+ Liêm chính, giữ chữ tín với đối tác và khách
hàng, có ý thức bảo mật thông tin;
+ Chăm chỉ, chuyên cần, chủ động. sáng tạo,
thích ứng trong công việc....
Câu hỏi 2 SGK Kinh tế Pháp luật 11 KNTT (trang 42): Những quy định này có tác dụng thế nào đối với
các chủ thể trong kinh doanh?
Trả lời:
- Những quy định này có tác dụng điều
chỉnh, đánh giá và định hướng hành vi của các chủ thể trong quá trình kinh doanh.
b. Biểu hiện của đạo đức kinh doanh
Câu hỏi 1 SGK Kinh tế Pháp luật 11 KNTT (trang 43): Đạo
đức kinh doanh được biểu hiện như thể nào qua hoạt động của công ty V và công
ty X?
Trả lời:
- Công ty V tập trung cải tiến công nghệ, nâng cao chất lượng sản phẩm để mang lại giá trị tối ưu cho người dùng.
- Công ty X chú trọng phát triển kinh doanh song song với việc bảo vệ môi trường, đảm bảo quyền lợi và sức khỏe cho người lao động và dân cư địa phương.
Câu hỏi 2 SGK Kinh tế Pháp luật 11 KNTT (trang 43): Em hãy nêu những biểu hiện khác của đạo đức kinh
doanh mà em biết.
Trả lời:
+ Tuân thủ pháp luật.
+ Giữ chữ tín trong kinh doanh, công bằng, liêm
chính.
+ Tạo giá trị cho doanh nghiệp, cho xã hội;
+ Thực hiện đúng quy định của đơn vị, đảm bảo bí mật.
+ Tôn trọng thiên nhiên, bảo vệ môi trường.
+ Gắn kết các lợi ích của doanh nghiệp với lợi ích của khách hàng và xã hội.
+ Tôn trọng con người, tôn trọng bảo đảm quyền lợi
của nhân viên, tôn trọng khách hàng, tôn trọng đối thủ cạnh tranh.
2. Vai trò của đạo đức kinh
doanh
Câu hỏi SGK Kinh tế Pháp luật 11 KNTT (trang 43): Các
hành vi kinh doanh có đạo đức của các chủ thể kinh doanh trong những trường hợp,
thông tin trên đã mang lại lợi ích gì cho doanh nghiệp, khách hàng, người lao động
và xã hội?
Trả lời:
- Đối với khách hàng: Được tiếp cận sản phẩm chất lượng, trải nghiệm tốt về dịch vụ.
- Đối với doanh nghiệp: Xây dựng uy tín bền vững, thu hút khách hàng, tăng doanh thu và lợi nhuận.
- Đối với người lao động: Công việc ổn định, được tôn trọng, đãi ngộ tốt, từ đó tạo động lực gắn bó lâu dài, ống hiến hết mình cho công việc.
- Đối với xã hội: Tạo ra nhiều của cải, vật chất, thúc đẩy ổn định trật tự an toàn xã hội, lan tỏa giá trị nhân văn tốt đẹp và tạo niềm tin giữa người với người.
Luyện tập
Luyện tập 1 SGK Kinh tế Pháp luật 11 KNTT (trang 44): Em đồng tình hay không đồng tình với ý kiến nào sau đây? Vì sao?
a. Đạo đức kinh doanh chỉ đề cập đến đối tượng
là các chủ cơ sở kinh doanh.
b. Đạo đức kinh doanh tạo ra môi trường kinh
doanh lành mạnh.
c. Đạo đức kinh doanh tạo ra sự cam kết và tận
tâm với doanh nghiệp.
d. Đảm bảo đạo đức kinh doanh và thực hiện mục
tiêu lợi nhuận luôn mâu thuẫn với nhau.
Trả lời:
- Ý kiến a. Không đồng tình, vì: Đạo đức kinh doanh là điều chỉnh hành vi đạo đức của tất cả các thành viên trong tổ chức, từ ban giám đốc đến nhân viên, người lao động. Mỗi cá nhân trong tổ chức đều là đại diện cho hình ảnh doanh nghiệp.
- Ý kiến b. Đồng tình, vì: Thực hiện tốt đạo đức kinh doanh sẽ góp phần điều chỉnh hành vi của chủ thể kinh doanh theo hướng tích cực, từ đó góp phần tạo nên môi trường kinh doanh lành mạnh.
- Ý kiến c. Đồng tình, vì: Khi doanh nghiệp thực hiện tốt đạo đức kinh doanh, đảm bảo quyền lợi và tôn trọng nhân viên, người lao động sẽ phát huy tinh thần trách nhiệm với công việc, cam kết gắn bó lâu dài với tổ chức.
- Ý kiến d. Không đồng tình, vì: Thực hiện tốt đạo đức kinh doanh giúp cho doanh nghiệp có thể lôi cuốn khách hàng đến với sản phẩm của công ty, từ đó đảm bảo lợi nhuận ổn định và phát triển bền vững và có được sự trung thành và tận tâm của người lao động.
Luyện tập 2 SGK Kinh tế Pháp luật 11 KNTT (trang 44): Em hãy cho biết hành vi của các chủ thể kinh
doanh trong những trường hợp sau là phù hợp hay vi phạm chuẩn mực đạo đức kinh
doanh? Vì sao?
a. Công ty G đã sử dụng hãng nước ngoài kém chất
lượng, dán tem hàng Việt Nam chất lượng cao để bán.
b. Cô X đã cung cấp thông tin bí mật về một công
nghệ mới của công ty mình đang làm việc cho một đối tác để được nhận một khoản
tiền.
c. Thấy các nguyên liệu để làm bánh kẹo đã quá hạn
ghi trên bao bì, anh C đề nghị với Giám đốc xí nghiệp không sử dụng các nguyên
liệu đó để sản xuất mặc dù hương vị vẫn thơm ngon, màu sắc vẫn hấp dẫn.
Trả lời:
- Trường hợp a. Công ty G đã vi phạm nghiêm trọng chuẩn mực đạo đức. Hành vi này thể hiện sự thiếu trung thực, lừa dối người tiêu dùng và gây ảnh hưởng xấu đến uy tín của hàng hóa sản xuất trong nước.
- Trường hợp b. Cô X đã vi phạm chuẩn mực đạo đức kinh doanh. Đây là hành động gây mất niềm tin, thiệt hại trực tiếp đến lợi thế cạnh tranh và sự tồn tại của tổ chức.
- Trường hợp c. Hành động của anh C phù hợp với chuẩn mực đạo đức kinh doanh. Anh đã ưu tiên giá trị sức khỏe của khách hàng đặt lên trên lợi nhuận kinh doanh, thể hiện là một người có tâm trong cuộc việc, đồng thời giữ uy tín về chất lượng sản phẩm.
Luyện tập 3 SGK Kinh tế Pháp luật 11 KNTT (trang 44): Em
hãy cho biết vai trò của đạo đức kinh doanh trong các trường hợp dưới đây:
a. Phát hiện ra có lỗi trong chi tiết ở động cơ,
doanh nghiệp ô tô thông báo thu hồi lại sản phẩm và bồi thường thỏa đáng cho
khách hàng.
b. Siêu thị H luôn thực hiện nghiêm ngặt kiểm
soát chất lượng, truy soát nguồn gốc xuất xứ các hàng hóa nhập vào siêu thị.
c. Doanh nghiệp T hướng đến mô hình “sản xuất
xanh”.
Trả lời:
a. Giúp doanh nghiệp nâng cao chất lượng và uy tín, ngăn chặn rủi ro cho người tiêu dùng và chứng tỏ trách nhiệm xã hội cao, tạo dựng lòng tin bền vững từ khách hàng.
b. Kiểm soát chất lượng, nguồn gốc xuất xứ các hàng hóa là hành động bảo vệ người tiêu dùng, nâng cao chất lượng và uy tín của siêu thị, khẳng định sự nghiêm túc và minh bạch trong quy trình cung ứng.
c. Thể hiện ý thức bảo vệ thiên viên và môn trường. Gắn kết các lợi ích của doanh nghiệp với lợi ích của khách hàng và xã hội. Giảm thiểu rác thải, khách hàng được sử dụng sản phẩm sạch, môi trường sống của cộng đồng được bảo tồn.
Vận dụng
Vận dụng 1 SGK Kinh tế Pháp luật 11 KNTT (trang 44): Em hãy viết bài giới thiệu về một tấm gương đạo đức kinh doanh và nêu bài học rút ra từ tấm gương đó.
Tham khảo:
“Vua hàng hiệu” - Johnathan Hạnh Nguyễn
Được mệnh danh là “Vua hàng hiệu”, Johnathan Hạnh Nguyễn là một Việt kiều yêu nước đã dành gần 40 năm cống hiến cho sự phát triển của Việt Nam. Thông qua Tập đoàn IPPG, ông dẫn đầu trong lĩnh vực thời trang cao cấp, dịch vụ phi hàng không và hạ tầng sân bay, góp phần quan trọng vào tăng trưởng kinh tế và thu hút đầu tư.

Với triết lý “Đạo đức kinh doanh là chìa khóa thành công bền vững”, ông khẳng định tài năng phải song hành với chuẩn mực xã hội. Yếu tố cốt lõi giúp IPPG phát triển vượt bậc chính là chiến lược “đúng người, đúng thời điểm, đúng vị trí”. Bên cạnh kinh doanh, ông cùng tập đoàn tích cực tham gia các hoạt động từ thiện, đền ơn đáp nghĩa và bảo trợ xã hội với số tiền đóng góp lên tới hàng trăm tỉ đồng.
Với 17 công ty thành viên và tạo việc làm cho hàng chục nghìn lao động, IPPG đã nhận được hơn 400 Huân, Huy chương và Bằng khen cao quý. Ông Johnathan Hạnh Nguyễn không chỉ là một doanh nhân thành đạt mà còn là tấm gương sáng về lòng yêu nước và trách nhiệm cộng đồng, truyền cảm hứng mạnh mẽ cho thế hệ trẻ Việt Nam.
* Bài học cho bản thân:
- Đạo đức là nền tảng bền vững.
- Tinh thần yêu nước và trách nhiệm xã hội.
Vận dụng 2 SGK Kinh tế Pháp luật 11 KNTT (trang 44): Em hãy viết
bài bình luận ý nghĩa của câu "Một lần bất tín, vạn lần bất tin"
trong kinh doanh và chia sẻ với người thân trong gia đình và các bạn.
Trả lời:
Trong kinh doanh, chữ "Tín" đóng vai trò quan trọng trong việc quyết định thành công của một doanh nghiệp. Thế nhưng, làm cách nào để chữ tín ấy được xây dựng và duy trì niềm tin là điều không phải ai cũng làm được. Thực tế đã chỉ ra rằng, chữ Tín không chỉ là lời hứa suông hay tự dưng mà có, nó là cả một quá trình lâu dài, thông qua những ứng xử và hành động thực tế nhằm duy trì và thực hiện một cách tốt nhất.
Nói thì đơn giản vậy, nhưng thực hiện được nó thì không dễ chút nào, bởi không phải tất cả những cam kết, lời hứa nào cũng dễ dàng thực hiện, cam kết không chỉ đòi hỏi đạo đức kinh doanh, sự tận tụy, chân thành mà còn đòi hỏi năng lực, trình độ và chất lượng dịch vụ. Chính vì vậy, để giữ được cam kết, người kinh doanh phải lao động, nỗi lực cao độ, đôi khi vượt cả sức của mình, thậm chí chấp nhận thua thiệt về tiền bạc. Hơn thế nữa, chúng ta phải luôn giữ gìn chữ Tín tuyệt đối, không được phạm sai lầm dù chỉ một lần, bởi “một lần bất tín, vạn lần bất tin”.
Mặt khác, không chỉ trong kinh doanh, việc giữ lời hứa và trung thực trong cuộc sống hàng ngày cũng là điều tất yếu. Câu nói cũng là lời nhắc nhở cho mọi người về sự chân thành. Khi mọi người tôn trọng lời hứa và luôn giữ uy tín, các mối quan hệ sẽ trở nên bền chặt, lòng tin cũng sẽ được củng cố.
---------------------------------------
Trên đây là phần hướng dẫn Giải Kinh tế Pháp luật 11 KNTT Bài 7 Đạo đức kinh doanh (đầy đủ nhất) giúp bạn nắm vững những kiến thức nền tảng về các quy luật kinh tế và các quy định pháp luật hiện hành. Hy vọng rằng những kiến thức này sẽ giúp bạn có cái nhìn đúng đắn, hình thành tư duy chủ động và kỹ năng vận dụng vào các tình huống thực tế trong cuộc sống. Để xem trọn bộ lời giải chi tiết theo chương trình mới, đừng quên truy cập ngay tại link dưới đây: