1. Vi trí địa lí
Câu hỏi SGK Địa lí 11 Kết nối tri thức (trang 22): Dựa vào thông tin mục I, và hình 6.1 hãy:
- Xác định phạm vi lãnh
thổ và vị trí địa lý của khu vực Mỹ La-tinh trên bản đồ.
- Phân tích ảnh hưởng của phạm vi lãnh thổ và vị trí địa lí đến sự phát triển kinh tế - xã hội của khu vực Mỹ La-tinh.
Trả lời:
* Xác định phạm vi lãnh
thổ và vị trí địa lý của khu vực Mỹ La-tinh
- Phạm vi lãnh thổ
+ Bao gồm Mê-hi-cô, eo đất Trung Mỹ, các đảo và quần đảo trong vùng biển Ca-ri-bê, và toàn bộ lục địa Nam Mỹ.
- Vị trí địa lí:
+ Thuộc châu Mỹ, nằm hoàn toàn ở bán cầu Tây và tách biệt với các châu lục khác.
+ Phần đất liền trải dài từ khoảng vĩ độ 33°B đến gần vĩ độ 54°N.
+ Tiếp giáp với ba đại dương: Đại Tây Dương ở phía đông, Thái Bình Dương ở phía tây và Nam Đại Dương ở phía nam.
+ Phía bắc giáp khu vực Bắc Mỹ (gồm Hoa Kỳ và Ca-na-đa).
- Nhờ việc tiếp giáp với nhiều biển và đại dương, khu vực này có điều kiện thuận lợi để phát triển kinh tế biển.
- Vị trí địa lý tạo điều kiện cho sự hợp tác trong khu vực cũng như với các khu vực khác trên thế giới.
- Phía bắc giáp khu vực Bắc Mỹ giúp Mỹ La-tinh có một thị trường tiêu thụ rộng lớn, đồng thời đây cũng là nơi cung cấp nguồn đầu tư quan trọng cho các nước trong khu vực.
2. Điều kiện tự nhiên và tài nguyên thiên nhiên
Câu hỏi SGK Địa lí 11 Kết nối tri thức (trang 26): Dựa vào thông tin mục II và hình 6.1, hãy:
- Nêu một số đặc điểm
nổi bật của điều kiện tự nhiên và tài nguyên thiên nhiên ở khu vực Mỹ La tinh.
- Phân tích ảnh hưởng của một trong những điều kiện tự nhiên và tài nguyên thiên nhiên đối với sự phát triển kinh tế - xã hội của Mỹ La tinh.
Trả lời:
* Đặc điểm nổi bật về
điều kiện tự nhiên và tài nguyên thiên nhiên của khu vực Mỹ La tinh.
- Địa hình và đất:
+ Địa hình có cấu trúc đa dạng và phức tạp.
+ Phía tây là hệ thống núi trẻ cao, đồ sộ như dãy An-đét; phía đông là các sơn nguyên và đồng bằng rộng lớn với đất phù sa hoặc feralit màu mỡ.
+ Vùng biển Ca-ri-bê gồm nhiều đảo có đất màu mỡ.
- Khí hậu:
+ Phần lớn lãnh thổ có khí hậu nóng, ẩm, có sự phân hóa đa dạng theo vĩ độ và địa hình.
- Sông, hồ:
+ Mạng lưới sông ngòi dày đặc, nhiều sông lớn và dài như A-ma-dôn, Ô-ri-nô-cô.
+ Các hồ phần lớn có kích thước nhỏ với nguồn gốc đa dạng.
- Sinh vật:
+ Hệ động thực vật rất phong phú và đa dạng, gồm nhiều loài đặc hữu.
- Khoáng sản:
+ Giàu tài nguyên khoáng sản (sắt, đồng, kẽm, bạc, dầu mỏ, khí tự nhiên...) tập trung chủ yếu ở vùng núi An-đét và phía đông nam sơn nguyên Bra-xin.
- Biển:
+ Giáp ba đại dương với vùng biển rộng lớn, tài nguyên sinh vật phong phú và cảnh quan đẹp.
* Ảnh hưởng của khí hậu đến sự phát triển kinh tế - xã hội của Mỹ La tinh.
- Thuận lợi: Khí hậu nóng ẩm, đất đai màu mỡ tạo điều kiện phát triển nông nghiệp nhiệt đới (cây ăn quả, cây công nghiệp như cà phê, ca cao, cao su) và lâm nghiệp.
- Khó khăn: Một số khu vực có khí hậu khắc nghiệt (quá khô hạn hoặc quá ẩm ướt); vùng biển Ca-ri-bê chịu ảnh hưởng của bão nhiệt đới, lũ lụt.
3. Dân cư và xã hội
Câu hỏi 1 SGK Địa lí 11 Kết nối tri thức (trang 28): Dựa vào thông tin mục I và các hình 6.4, 6.5 hãy
- Trình bày đặc điểm nổi
bật về dân cư của khu vực Mỹ La-tinh.
- Phân tích ảnh hưởng của đặc điểm dân cư đối với việc phát triển kinh tế - xã hội ở Mỹ La-tinh.
Trả lời:
* Một số đặc điểm nổi
bật về dân cư:
- Số dân: khoảng 652,3 triệu người (năm 2020).
- Tỉ lệ tăng dân số có xu hướng giảm (năm 2020 là 0,94%).
- Mật độ dân số trung bình thấp, khoảng 33 người/km² (năm 2020).
- Phân cư phân bố không đồng đều, tập trung đông ở các đảo lớn trong vùng biển Ca-ri-bê, vùng ven biển, đồng bằng màu mỡ và các cao nguyên; thưa thớt ở vùng núi cao, rừng mưa nhiệt đới và vùng khô hạn.
- Chủng tộc da dạng bậc nhất thế giới, bao gồm người Ơ-rô-pê-ô-ít, Môn-gô-lô-ít, Nê-grô-ít và người lai giữa các chủng tộc.
- Khu vực đang trong thời kỳ dân số vàng, tuy nhiên đang có sự thay đổi theo hướng già hóa dân số.
* Ảnh hưởng của đặc điểm
dân cư đối với việc phát triển kinh tế - xã hội ở Mỹ La-tinh.
- Thuận lợi:
+ Nhờ số dân đông và đang trong thời kỳ dân số vàng, khu vực có nguồn lao động dồi dào, tạo thuận lợi cho việc phát triển kinh tế và thu hút đầu tư.
- Khó khăn:
+ Sự phân bố dân cư không hợp lý gây ra nhiều khó khăn trong việc khai thác tài nguyên thiên nhiên và phát triển kinh tế tại một số quốc gia.
+ Đối mặt với nhiều thách thức xã hội, đòi hỏi giải quyết, bao gồm vấn đề an ninh xã hội, việc làm và di cư.
Câu hỏi 2 SGK Địa lí 11 Kết nối tri thức (trang 28): Dựa vào thông tin mục 2, hãy trình bày vấn đề đô thị hoá ở Mỹ La tinh và phân tích ảnh hưởng của đô thị hoá đến phát triển kinh tế - xã hội.
Trả lời:
* Đặc điểm đô thị hoá ở
Mỹ La tinh
- Quá trình đô thị hóa gắn liền với lịch sử nhập cư và khai thác lãnh thổ.
- Tỉ lệ dân đô thị cao so với các khu vực khác trên thế giới, đặc biệt là so với các nước đang phát triển, tăng nhanh từ khoảng 40% (năm 1950) lên khoảng 80% (năm 2020).
- Là khu vực tập trung nhiều đô thị đông dân bậc nhất thế giới.
* Ảnh hưởng:
- Tích cực:
+ Đô thị hóa thúc đẩy sự phát triển của công nghiệp, dịch vụ và lan tỏa lối sống đô thị trong dân cư.
- Tiêu cực:
+ Gây ra nhiều hạn chế như tình trạng thất nghiệp, ô nhiễm môi trường, tệ nạn xã hội và các vấn đề về an ninh trật tự.
Câu hỏi 3 SGK Địa lí 11 Kết nối tri thức (trang 29): Dựa vào thông tin mục 3, hãy:
- Trình bày một số đặc
điểm xã hội của khu vực Mỹ La tinh.
- Phân tích ảnh
hưởng của các đặc điểm xã hội đến phát triển kinh tế - xã hội khu vực Mỹ La tinh.
Trả lời:
* Một số đặc điểm xã hội
của khu vực Mỹ La-tinh
- Nền văn hóa độc đáo và đa dạng, hình thành từ sự kết hợp giữa các nền văn minh cổ đại (In-ca, May-a, A-dơ-tếch) với văn hóa của các chủng tộc di dân, tạo nên sự phong phú trong lễ hội, ẩm thực, âm nhạc và vũ điệu.
- Tuổi thọ trung bình và trình độ học vấn có xu hướng tăng lên trong giai đoạn 2000 - 2020.
* Ảnh hưởng:
- Tích cực:
+ Văn hóa đặc sắc, đa dạng là điểm nhấn quan trọng giúp thu hút khách du lịch quốc tế, tạo nguồn thu và phát triển dịch vụ.
- Tiêu cực:
+ Chênh lệch giàu nghèo quá lớn dẫn đến sự bất bình đẳng trong xã hội.
+ Nguy cơ bất ổn chính trị - xã hội, tạo ra rào cản cho sự phát triển ổn định của kinh tế.
Luyện tập
Luyện
tập 1 SGK Địa lí 11 Kết nối tri thức (trang 29): Lập sơ đồ thể hiện thuận lợi của điều kiện tự
nhiên đối với sự phát triển kinh tế - xã hội của Mỹ La tinh
Trả lời:
Luyện tập 2 SGK Địa lí 11 Kết nối tri thức (trang 29): Dựa vào hình 6.4 nhận xét sự thay đổi số dân và tỉ lệ tăng dân số của khu vực Mỹ La-tinh giai đoạn 2000 - 2020
Trả lời:
- Về số dân: Số dân của khu vực Mỹ La-tinh liên tục tăng qua các năm. Từ 520,9 triệu người (năm 2000) tăng lên 652,3 triệu người (năm 2020), tăng thêm 131,4. Cụ thể:
+ Giai đoạn 2000 - 2010: tăng 69 triệu người.
+ Giai đoạn 2010 - 2015: tăng 32,4 triệu người.
+ Giai đoạn 2015 - 2020: tăng 30 triệu người.
- Về tỉ lệ gia tăng dân số tự nhiên: Tỉ lệ tăng dân số có xu hướng giảm qua các giai đoạn giảm từ 1,56% (năm 2000) xuống còn 0,94% (năm 2020). Cụ thể:
+ Giai đoạn 2000 - 2010: giảm 0,37 %
+ Giai đoạn 2010 - 2015: giảm 0,11 %
+ Giai đoạn 2015 - 2020: giảm 0,14 %
=> Tổng mức giảm: 0,62%
Vận dụng
Tìm hiểu một số nét văn hóa độc đáo của Mỹ
La-tinh (nền văn minh In-ca, lễ hội Ca-na-van,...) và ảnh hưởng của chúng tới
hoạt động du lịch.
Trả lời:
Thông tin về nền văn minh In-ca
Là đế quốc lớn nhất thời tiền Columbus, tồn tại từ thế kỷ XIII đến 1572. Đế quốc Inca đạt thời kì hưng thịnh trong giai đoạn 1438 - 1533. Trong giai đoạn này, người Inca kiểm soát phần lớn phía tây Nam Mỹ, thời kì hoàng kim đế quốc này có thể sánh ngang với các đế quốc Á - Âu khác. Những thành tựu của Đế quốc Inca bao gồm gồm những kiến trúc phi thường, điêu khắc đá, hệ thống đường bộ và hệ thống điều hành áp đặt lên người dân và giai cấp lao động.
Nền văn minh In-ca tồn tại khoảng 300 năm và trải dài qua nhiều nước (Ecuador, Chile, Peru, Bolivia, Argentina) để lại vô vàn những bí ẩn chưa tìm được lời giải đáp. Đây là di phi vật thể quan trọng của Nam Mỹ, tạo nên sức hút mạnh mẽ, kích thích sự tò mò đối với du khách thế giới muốn khám phá những bí ẩn khảo cổ.
---------------------------------------
Trên đây là phần hướng dẫn Địa lí 11 Kết nối tri thức Bài 6 Vị trí địa lí điều kiện tự nhiên dân cư và xã hội khu vực Mỹ La tinh (chính xác nhất), giúp bạn nắm vững các kiến thức trọng tâm và giải đáp các câu hỏi trong sách giáo khoa một cách chi tiết nhất. Hy vọng rằng qua bài học này, bạn sẽ hình thành tư duy phân tích các vấn đề địa lí hiện đại và đạt kết quả cao trong học tập. Để xem trọn bộ lời giải chi tiết theo chương trình mới, đừng quên truy cập ngay tại link dưới đây:
>>> Full lời giải SGK Địa lí 11 - Kết nối tri thức: Xem ngay!