Đọc văn bản
TA ĐI TỚI
(Trích, Tố Hữu)
Ta đi giữa
ban ngày
Trên đường
cái, ung dung ta bước,
Đường ta
rộng thênh thang tám thước
Đường Bắc
Sơn, Đình Cả, Thái Nguyên
Đường qua
Tây Bắc, đường lên Điện Biên
Đường cách
mạng, dài theo kháng chiến...
Đến hôm nay
đường xuôi về biển
Mới tinh
khôi màu đất đỏ tươi
Đẹp vô
cùng, Tổ quốc ta ơi!
Rừng cọ,
đồi chè, đồng xanh ngào ngạt
Nắng chói
sông Lô, hò ô tiếng hát
Chuyến phà
rào rạt bến nước Bình Ca....
Ai qua Phú
Thọ
Ai xuôi
Trung Hà
Ai về Hưng
Hoá
Ai xuống
khu Ba
Ai vào khu
Bốn
Đường ta
đó, tự do cuồn cuộn
Bốt đồn Tây
đã cuốn sạch rồi!
Sông Thao
nao nức sóng dồi
Ai về Hà
Nội thì xuôi cùng thuyền.
Ờ, đã chín
năm rồi đấy nhỉ!
Kháng chiến
ba ngàn ngày không nghỉ
Bắp chân,
đầu gối vẫn săn gân.
Ngẩng đầu
lên: trong sáng tuyệt trần
Tháng Tám
mùa thu xanh thắm
Mây nhởn
nhơ bay
Hôm nay
ngày đẹp lắm!
Mây của ta,
trời thắm của ta
Nước Việt
Nam dân chủ cộng hoà!
Đã tan tác
những bóng thù hắc ám
Đã sáng lại
trời thu tháng Tám
Trên đường
ta về lại Thủ đô
Cờ đỏ bay
quanh tóc bạc Bác Hồ!
Mẹ ơi! Lau
nước mắt
Làng ta
giặc chạy rồi!
Tre làng ta
lại mọc
Chuối vườn
ta xanh chồi
Trâu ta ra
bãi ra đồi
Đồng ta lại
hát hơn mười năm xưa...
Các em ơi,
đã học chưa?
Các anh
dựng cho em trường mới nữa.
Chúng nó
chẳng còn mong giội lửa
Trường của
em đứng giữa đồi quang
Tiếng của
em thánh thót quanh làng.
Ai đi Nam
Bộ
Tiền Giang,
Hậu Giang
Ai vô Thành
phố
Hồ Chí Minh
Rực rỡ tên
vàng.
Ai về thăm
bưng biền Đồng Tháp
Việt Bắc
miền Nam mồ ma giặc Pháp
Nơi chôn
rau cắt rốn của ta
Ai đi Nam —
Ngãi, Bình – Phú, Khánh Hoà
Ai vô Phan
Rang, Phan Thiết
Ai lên Tây
Nguyên, Công Tum, Đắc Lắc
Khu Năm
dằng dặc khúc ruột miền Trung
Ai về với
quê hương ta tha thiết
Sông Hương,
Bến Hải, Cửa Tùng...
(Tố Hữu, Ta đi tới, in trong Thơ Việt Nam 1945 – 1985, NXB Giáo
dục, Hà Nội, 1987, tr. 60 -62)
Trả lời câu hỏi
Câu hỏi 1 SGK
Ngữ văn 8 (trang 28): Đọc
trích đoạn bài thơ, em hình dung như thế nào về bối cảnh lịch sử (không gian,
thời gian, những sự kiện quan trọng…) đã gợi nguồn cảm hứng thơ ca cho tác giả?
Trả lời:
- Bối cảnh lịch sử:
+ Không gian: Địa bàn hoạt động của cuộc kháng chiến chống Pháp.
+ Thời
gian: Tháng 8 năm 1945.
+ Những sự kiện quan trọng: Thời khắc toàn dân tộc ta giành thắng lợi hoàn toàn trong cuộc kháng chiến chống Pháp xâm lược.
- Mạch cảm hứng chủ đạo: Tác phẩm vừa là khúc ca khải hoàn ca ngợi chiến thắng, vừa gợi ra những suy tư, trăn trở về đoạn đường sắp tới của đất nước.
Câu hỏi 2 SGK Ngữ văn 8 (trang 28): Nhìn
lại chặng đường cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp “ba ngàn ngày không nghỉ”
nhà thơ đã bộc lộ cảm xúc gì? Theo em, đây chỉ là cảm xúc của cá nhân nhà thơ
hay còn là cảm xúc chung của cộng đồng? Vì sao?
Trả lời:
- Khi nhìn lại chặng đường "ba ngàn ngày không nghỉ" của cuộc kháng chiến chống Pháp, Tố Hữu đã gửi gắm vào trang thơ lòng yêu nước tha thiết cùng tình cảm gắn bó sâu nặng với cách mạng trong những năm tháng chiến đấu đầy gian khổ. Đây chính là cảm xúc chung của cộng đồng. Bởi ở thời kỳ lịch sử ấy, lý tưởng cách mạng là mục tiêu chung của dân tộc Việt Nam.
Câu hỏi 3 SGK Ngữ văn 8 (trang 28): Xác
định hình ảnh trung tâm của đoạn trích. Hình ảnh đó có mối liên hệ với những
hình ảnh nào khác trong đoạn trích.
Trả lời:
- Hình ảnh trung
tâm của đoạn trích: “Đường tự do” khi Cách mạng giành thắng lợi.
- Những
hình ảnh khác trong đoạn trích có mối liên hệ với hình ảnh trên là:
+ Hình ta
đi…
+ Hình ảnh
đất nước đẹp vô cùng
+ Hình ảnh
đất nước tự do
Câu hỏi 4 SGK Ngữ văn 8 (trang 28): Những
địa danh nào được nhắc đến trong đoạn trích? Theo em, việc xuất hiện một loạt
địa danh như vậy mang lại hiệu quả gì trong việc thể hiện tình cảm của tác giả?
Trả lời:
- Những địa danh được nhắc trong đoạn trích: Bắc Sơn, Đình Cả, Thái Nguyên, Tây Bắc, Điện Biên, Sông Lô, Bình Ca, Phú Thọ, Trung Hà, Hưng Hoá, Khu Ba, Khu Bốn, Sông Thao, Hà Nội, Nam Bộ, Tiền Giang, Hậu Giang, Thành phố Hồ Chí Minh, Đồng Tháp, Việt Bắc, Nam - Ngãi, Bình - Phú, Khánh Hòa, Phan Rang, Phan Thiết, Tây Nguyên, Kon Tum, Đắc Lắc, khu Năm, sông Hương, bến Hải, cửa Tùng.
Câu hỏi 5 SGK Ngữ văn 8 (trang 28): Trong
đoạn trích, tác giả sử dụng lặp đi lặp lại cấu trúc: “Ai…”, “Đường…”. Hãy phân
tích tác dụng của biện pháp nghệ thuật ấy.
Trả lời:
- Tác dụng
của biện pháp điệp cấu trúc: “Ai…”, “Đường…”:
+ Làm nổi bật bức tranh non sông tự do cùng khát vọng hòa bình lớn lao của dân tộc.
+ Thể hiện tinh thần phấn khởi, vui sướng của nhà thơ tràn ngập trên mọi nẻo đường của đất nước.
+ Làm tăng
sức biểu cảm cho bài thơ.
+ …
Câu hỏi 6 SGK Ngữ văn 8 (trang 28): Nhận
xét về cách đặt nhan đề bài thơ.
Trả lời:
- Nhan đề Ta đi tới được nhà thơ Tố Hữu lựa chọn mang ý nghĩa vừa ngợi ca chiến thắng, vừa gợi suy nghĩ về đoạn đường sắp tới mà nhân dân đang đi tới xây dựng chủ nghĩa xã hội.
---------------------------------------
Trên đây là phần hướng dẫn Soạn bài Ta đi tới Ngữ văn 8 giúp bạn hiểu rõ hơn về giá trị nội dung và nghệ thuật của bài học. Hy vọng rằng những kiến thức này sẽ là nguồn tài liệu hữu ích đồng hành cùng bạn trong quá trình ôn tập và nâng cao kết quả học tập môn Ngữ văn. Nếu bạn cần tham khảo thêm các bài soạn chi tiết hoặc phân tích chuyên sâu cho các văn bản khác trong chương trình, hãy khám phá ngay kho tài liệu dưới đây nhé."