Giải Sinh 10 Kết nối tri thức Bài 6: Thực hành: Nhận biết một số phân tử sinh học

Báo các thực hành

1. Mục đích

- Tiến hành được thí nghiệm nhận biết các thành phần hoá học có trong tế bào như đường đơn, tinh bột, protein và lipid.

- Áp dụng được nguyên lí của các phản ứng hoá học đặc thù để nhận biết được từng loại phân tử sinh học.

- Có được các kĩ năng thao tác trong phòng thí nghiệm như pha hoá chất sử dụng các dụng cụ và đặc biệt là các kĩ thuật an toàn phòng thí nghiệm, tránh bị bỏng, hoả hoạn, bị hoá chất bắn vào cơ thể và quần áo.

2. Cách tiến hành

a. Cách tiến hành nhận biết đường glucose

- Bước 1: Hòa tan 20 g glucose vào trong nước được dung dịch glucose loãng.

- Bước 2: Trộn dung dịch glucose với dung dịch Benedict (thể tích bằng nhau) trong ống nghiệm rồi đun nóng bằng đun cách thủy hoặc hơ ống nghiệm trên ngọn lửa đèn cồn.

- Bước 3: Quan sát sự thay đổi màu trong thí nghiệm.

b. Cách tiến hành nhận biết lipid bằng phép thử nhũ tương

- Bước 1: Cho hai giọt dầu ăn vào ống nghiệm cùng với 5 mL cồn tuyệt đối rồi lắc mạnh cho đến khi dầu hòa tan hoàn toàn.

- Bước 2: Rót dung dịch này sang ống nghiệm chứa vài mL nước.

- Bước 3: Quan sát màu sắc trong ống nghiệm.

c. Cách tiến hành nhận biết protein bằng phép thử Biuret

- Bước 1: Cho một ít dung dịch albumin 1% hoặc một lượng nhỏ lòng trắng trứng vào ống nghiệm cùng với 5 mL dung dịch NaOH loãng.

- Bước 2: Thêm vào ống nghiệm 5 mL dung dịch CuSO4 1%.

- Bước 3: Quan sát sự thay đổi trong ống nghiệm: dung dịch sẽ chuyển dần từ màu xanh sang màu xanh tím sau vài phút.

3. Kết quả

a. Kết quả thí nghiệm nhận biết đường glucose

- Kết quả màu của dung dịch trong ống nghiệm sẽ chuyển dần từ màu xanh lục sang vàng và cam, rồi xuất hiện chất kết tủa màu đỏ gạch của copper oxide (CuO).

b. Kết quả thí nghiệm nhận biết lipid bằng phép thử nhũ tương

- Kết quả huyền phù màu trắng sữa sẽ xuất hiện trong ống nghiệm. Các giọt huyền phù phản xạ và hấp thụ ánh sáng, làm cho dung dịch trở nên trắng như những đám mây. Nếu dung dịch cồn không chứa triglyceride thì cồn sẽ hòa tan trong nước và khi đó ánh sáng sẽ xuyên qua hỗn hợp làm cho dung dịch cồn và nước trở nên trong suốt.

c. Kết quả thí nghiệm nhận biết protein bằng phép thử Biuret

- Kết quả dung dịch sẽ chuyển dần từ màu xanh sang màu xanh tím sau vài phút.

4. Giải thích và kết luận

a. Giải thích và kết luận thí nghiệm nhận biết đường glucose

- Giải thích: Dung dịch chuyển dần từ xanh lục sang vàng, sau đó là cam và cuối cùng xuất hiện kết tủa đỏ gạch của đồng. 

Glucose + Cu2+(màu xanh) →Đường bị oxy hóa + Cu+(màu đỏ gạch)

- Kết luận: Có thể nhận biết glucose bằng phép thử Benedict.

b. Giải thích và kết luận thí nghiệm nhận biết lipid bằng phép thử nhũ tương

- Giải thích: Dầu ăn (lipid) không hòa tan trong nước nhưng tan trong dung môi hữu cơ (cồn). Khi đổ cồn chứa dầu vào nước, lipid bị tách ra tạo thành các giọt nhỏ lơ lửng, tạo nên màu trắng sữa.

- Kết luận: Có thể nhận biết sự có mặt của lipid thông qua phép thử nhũ tương.

c. Giải thích và kết luận thí nghiệm nhận biết protein bằng phép thử Biuret

- Giải thích: Các protein có chứa các liên kết peptide. Trong môi trường kiềm (NaOH), liên kết peptide phản ứng với CuSO4 tạo thành phức chất màu xanh tím hoặc tím đỏ (tùy thuộc vào số lượng liên kết).

- Kết luận: Có thể nhận biết protein bằng phép thử Biuret.

5. Trả lời câu hỏi

Quy trình thí nghiệm nhận biết protein và glucose trong thực phẩm có gì khác với quy trình nhận biết lipid? Vì sao lại có sự khác nhau đó?

Trả lời:

Điểm khác trong quy trình thí nghiệm nhận biết protein và glucose trong thực phẩm khác với quy trình nhận biết lipid ở khả năng hòa tan của các chất trong môi trường dung môi.

+ Glucose và Protein là các chất tan tốt trong nước, do đó có thể sử dụng nước làm dung môi pha loãng để thực hiện phản ứng.

+ Lipid là chất không tan trong nước. Để phản xứng xảy ra, chúng ta phải sử dụng dung môi hữu cơ (cồn) để hòa tan dầu ăn trước khi tiến hành nhũ tương hóa trong môi trường nước.

---------------------------------------

     Trên đây là phần hướng dẫn Giải Sinh 10 Kết nối tri thức Bài 6: Thực hành: Nhận biết một số phân tử sinh học (chi tiết nhất) giúp bạn hệ thống lại những kiến thức về cách Nhận biết một số phân tử sinh học. Hy vọng rằng những kiến thức này sẽ giúp bạn hiểu sâu hơn về kiến thức môn Sinh học và đạt kết quả cao trong các bài kiểm tra. Để xem trọn bộ lời giải chi tiết theo chương trình mới, đừng quên truy cập ngay tại link dưới đây!

>>> Full lời giải SGK Sinh học 10 - Kết nối tri thức: Xem ngay!