Giải Giáo dục Quốc phòng 11 Bài 1: Bảo vệ chủ quyền lãnh thổ, biên giới quốc gia nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam

Mở đầu

Ngày 19/9/1954, trong buổi nói chuyện với cán bộ, chiến sĩ Đại đoàn quân Tiên phong, Bác Hồ đã căn dặn: “Các Vua Hùng đã có công dựng nước, Bác cháu ta phải cùng nhau giữ lấy nước”. Em hãy nêu ý nghĩa của câu nói đó.

Trả lời:

Chủ tịch Hồ Chí Minh đã gửi gắm  thông điệp nhằm khẳng định giá trị công lao to lớn của các thế hệ cha ông đi trước trong sự nghiệp dựng và giữ nước. Đồng thời, đây cũng là lời nhắc nhở  toàn dân, toàn quân và Đảng phải nêu cao ý thức trong việc bảo tồn và phát huy truyền thống yêu nước, có trách nhiệm bảo vệ Tổ quốc, giữ gìn bản sắc văn hóa dân tộc.

II. Một số nội dung về chủ quyền lãnh thổ, biên giới quốc gia nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam

Câu hỏi 1 SGK Giáo dục Quốc phòng 11 (trang 6): Biên giới quốc gia trên đất liền, biên giới quốc gia trên biển, biên giới quốc gia trong lòng đất và biên giới quốc gia trên không được xác định như thế nào?

Trả lời:

- Biên giới quốc gia trên đất liền: hoạch định và đánh dấu trên thực địa bằng hệ thống mốc quốc giới.

- Biên giới quốc gia trên biển:

+ Hoạch định và đánh dấu bằng các toạ độ trên hải đồ.

+ Là ranh giới phía ngoài lãnh hải của đất liền, lãnh hải của đảo, lãnh hải của quần đảo của Việt Nam.

+ Được xác định theo Công ước của Liên hợp quốc về Luật Biển năm 1982 và các Điều ước quốc tế giữa Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam và các quốc gia hữu quan.

Biên giới quốc gia trong lòng đất: mặt thẳng đứng từ biên giới quốc gia trên đất liền và biên giới quốc gia trên biển xuống lòng đất.

- Biên giới quốc gia trên không: mặt thẳng đứng từ biên giới quốc gia trên đất liền và biên giới quốc gia trên biển lên vùng trời.

III. Một số nội dung công ước Liên hợp quốc về luật biển năm 1982 và luật biển Việt Nam

Câu hỏi 1 SGK Giáo dục Quốc phòng 11 (trang 8): Đảo Song Tử Tây thuộc quần đảo nào của nước ta?

Trả lời:

- Đảo Song Tử Tây thuộc quần đảo Trường Sa (tỉnh Khánh Hòa) của nước ta. Đây là một xã đảo Nằm ở cực Bắc quần đảo Trường Sa, đảo cách bán đảo Cam Ranh khoảng 318 hải lý. Đảo có hình bầu dục và hiện lên như một khu rừng nhỏ xanh tươi giữa đại dương bao la. 

Câu hỏi 2 SGK Giáo dục Quốc phòng 11 (trang 9): Em hãy vẽ sơ đồ vùng biển Việt Nam.

Trả lời:

Tài Liệu Bee

Luyện tập

Luyện tập 1 SGK Giáo dục Quốc phòng (trang 10): Mục tiêu, quan điểm của Đảng về bảo vệ Tổ quốc Việt Nam xã hội chủ nghĩa trong tình hình mới là gì?

Trả lời:

- Mục tiêu

Bảo vệ chủ quyền, toàn vẹn lãnh thổ.

+ Giữ vững an ninh chính trị, trật tự xã hội và lợi ích quốc gia.

+ Xây dựng và củng cố hòa bình để phát triển kinh tế theo định hướng xã hội chủ nghĩa.

- Quan điểm:

Đảng phải giữ vững sự quyền lãnh đạo tuyệt đối và trực tiếp trên mọi mặt đối với sự nghiệp bảo vệ Tổ quốc.

+ Độc lập dân tộc phải gắn liền với chủ nghĩa xã hội. Lợi ích cao nhất chính là giữ được môi trường ổn định, hòa bình để phát triển kinh tế.

+ Kết hợp sức mạnh dân tộc cùng sức mạnh thời đại, trong đó nội lực là nhân tố quyết định. 

+ Mở rộng chính sách đối ngoại đa phương hóa, đa dạng hóa, chủ động hội nhập và giữ vững tinh thần độc lập, tự chủ.

+ Xây dựng sức mạnh tổng hợp của đất nước về chính trị, tư tưởng, kinh tế, xã hội, văn hoá, quốc phòng, an ninh, đối ngoại. Phát huy sức mạnh khối đại đoàn kết toàn dân tộc, của cả hệ thống chính trị, dưới sự lãnh đạo của Đảng, sự quản lí của Nhà nước, lực lượng vũ trang làm nòng cốt.

+ Vận dụng đúng đắn quan điểm về đối tác (hợp tác, bình đẳng, hữu nghị và tôn trọng chủ quyền), đối tượng (thế lực chống phá).

Luyện tập 2 SGK Giáo dục Quốc phòng 11 (trang 10): Theo Luật Biên giới quốc gia năm 2003, những hành vi nào bị nghiêm cấm?

Trả lời:

Xâm phạm mốc quốc giới, thay đổi dòng chảy hoặc làm hư hại công trình biên giới.

- Gây mất an ninh, xâm canh, xâm cư hoặc làm cạn kiệt, ô nhiễm, xâm phạm tài nguyên môi trường biên giới và lợi ích quốc gia.

Qua lại trái phép biên giới quốc gia, buôn lậu, vận chuyển hàng cấm, vũ khí, ma túy qua biên giới.

- Bay vào khu vực cấm bay, bắn, phỏng, thả, đưa qua biên giới các phương tiện bay, vật thể, có nguy cơ gây hại đất nước ở khu vực biên giới. 

Luyện tập 3 SGK Giáo dục Quốc phòng 11 (trang 10): Nêu khái niệm đường cơ sở, nội thủy, lãnh hải, vùng tiếp giáp lãnh hải, vùng đặc quyền kinh tế, thềm lục địa, đảo và quần đảo.

Trả lời:

Đường cơ sở: Là đường cơ sở thẳng tính chiều rộng lãnh hải Việt Nam đã được Chính phủ công bố.

- Nội thuỷ: Là vùng nước tiếp giáp với bờ biển, ở phía trong đường cơ sở của bộ phận lãnh thổ của Việt Nam

Lãnh hải là vùng biển có chiều rộng 12 hải lí tính từ đường cơ sở ra phía biển.

Vùng tiếp giáp lãnh hải là vùng biển tiếp liền và nằm ngoài lãnh hải Việt Nam. Có chiều rộng 12 hải lí tính từ ranh giới ngoài của lãnh hải.

- Vùng đặc quyền kinh tế: là vùng biển tiếp liền và nằm ngoài lãnh hải Việt Nam. Hợp với lãnh hải thành một vùng biển có chiều rộng 200 hải lí tính từ đường cơ sở.

Thềm lục địa là vùng đáy biển và lòng đất dưới đáy biển, tiếp liền và nằm ngoài lãnh hải Việt Nam trên toàn bộ phần kéo dài tự nhiên của lãnh thổ đất liền, các đảo và quần đảo của Việt Nam cho đến mép ngoài của rìa lục địa.

- Đảo là vùng đất tự nhiên có nước bao bọc, khi thủy triều lên vùng đất này vẫn ở trên mặt nước

- Quần đảo là một tập hợp các đảo, bao gồm cả bộ phận của các đảo, vùng nước tiếp liền và các thành phần tự nhiên khác có liên quan chặt chẽ với nhau

Vận dụng

Vận dụng 1 SGK Giáo dục Quốc phòng 11 (trang 10): Thái cùng các bạn trong lớp đi tham quan cột mốc biên giới. Một bạn trong lớp có ý định vượt mốc giới sang nước bạn để hái hoa rừng. Trong trường hợp này, Thái sẽ khuyên bạn như thế nào?

Trả lời:

Thái cần ngăn cản và khuyên bạn dừng lại ngay lập tức vì hành vi vượt mốc giới trái phép là hành động bị nghiêm cấm theo quy định tại Luật Biên giới quốc gia năm 2003.

Vận dụng 2 SGK Giáo dục Quốc phòng 11 (trang 10): Sưu tầm một câu chuyện về tấm gương anh hùng lực lượng vũ trang trong bảo vệ chủ quyền lãnh thổ, biên giới quốc gia nước Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam.

Trả lời:

Câu chuyện về trận hải chiến bảo vệ quần đảo Trường Sa năm 1988

     Mỗi năm, cứ đến ngày 14/3, cả nước lại hướng về Gạc Ma (thuộc quần đảo Trường Sa), nơi những chiến sĩ đã ngã xuống, hi sinh thân mình để bảo vệ chủ quyền biển đảo của Tổ Quốc

     Tại khu vực này, sáng 14/3/1988, khi đang làm nhiệm vụ xây dựng, tàu HQ-604 của Việt Nam bất ngờ phát hiện bốn chiếc tàu lớn của Trung Quốc đang tiến lại gần. Thiếu úy Trần Văn Phương và hai chiến sĩ Nguyễn Văn Tư, Nguyễn Văn Lanh  được cử lên đá bảo vệ lá cờ Việt Nam đang tung bay trên đá Gạc Ma. Phía Trung Quốc đưa quân đổ bộ lên đá hòng giật cờ.

     Trong lúc chiến đấu, hạ sĩ Nguyễn Văn Lanh bị thương, thiếu úy Trần Văn Phương anh dũng hy sinh. Tàu 604 bị pháo 100mm của đối phương làm hỏng nặng. Hải quân Trung Quốc cho quân xông về phía tàu Việt Nam, thiếu úy Trần Văn Phương chỉ huy đánh trả quyết liệt và đã hy sinh cùng tàu. 

     Tại đá Cô Lin, tàu HQ-505 của Việt Nam dưới sự chỉ huy của Vũ Huy Lễ đã kịp thời ủi bãi để giữ đá dù bị bốc cháy. Tại đá Len Đao, tàu HQ-605 cũng bị bắn chìm sau khi chiến đấu quyết liệt. Thi hài các chiến sĩ Trần Văn Phương, Nguyễn Văn Tư, cùng các thương binh nặng được đặt trên xuồng, số người còn lại đã một tay bám thành xuồng một tay làm mái chèo đưa xuồng về đến đá Cô Lin.

     Khoảng hơn một thách sau trận hải chiến. Lặp lại kịch bản Gạc Ma, Trung Quốc đưa bảy tàu chiến và nhiều xuồng nhỏ bao vây uy hiếp số quân Việt Nam trên đá Len Đao. Tuy nhiên trước đó, Hải quân Việt Nam đã đưa ba mươi lăm công binh và bảy thủy binh cùng vật liệu xây dựng bí mật đổ bộ trong đêm lên đá Len Đao xây nhà đánh dấu chủ quyền, bảy máy bay chiến đấu từ đất liền bay ra phía đá hỗ trợ khiến số tàu chiến của Trung Quốc tản ra, đụng độ không nổ ra, phía Việt Nam giữ được đá và hoàn thành việc xây dựng nhà trên đá. Cuối cùng, Quân Đội nhân dân Việt Nam đã bảo vệ thành công Cô Lin và Len Đao trước âm mưu xâm chiếm lãnh thổ bằng vũ lực của Trung Quốc.

     Trận hải chiến bảo vệ Gạc Ma là minh chứng cho tinh thần hy sinh quả cảm của cán bộ, chiến sĩ hải quân. Dù đối mặt với tàu chiến đối phương, các thủy thủ tàu 604, 505 và 605 vẫn chiến đấu kiên cường để bảo vệ chủ quyền. Hành động dũng cảm của các chiến sĩ đã giúp Việt Nam giữ vững các đảo, khẳng định chủ quyền lãnh thổ bằng ý chí quyết tâm.

---------------------------------------

     Trên đây là phần hướng dẫn Giải Giáo dục Quốc phòng 11 Bài 1: Bảo vệ chủ quyền lãnh thổ, biên giới quốc gia nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam (đầy đủ nhất), giúp bạn nắm vững những kiến thức cơ bản về quốc phòng, an ninh và trách nhiệm của công dân đối với Tổ quốc. Hy vọng rằng qua bài học này, bạn sẽ hình thành được ý thức tự giác, tinh thần cảnh giác và sẵn sàng đóng góp vào sự nghiệp bảo vệ an ninh quốc gia. Để xem trọn bộ lời giải chi tiết theo chương trình mới, đừng quên truy cập ngay tại link dưới đây:"

>>> Full lời giải SGK Giáo dục Quốc Phòng An ninh 11: Xem ngay!